Tác dụng chữa bệnh của thổ phục linh trong y học

Thổ thục linh là một vị thuốc quý xuất hiện từ lâu đời, được sử dụng trong nhiều bài thuốc dân gian có tác dụng điều trị và hỗ trợ điều trị nhiều loại bệnh khác nhau.

Cây thuốc chữa bệnh tên thổ phục linh
Cây thuốc chữa bệnh tên thổ phục linh

Thổ phục linh được giải nghĩa như thế nào?

Theo thầy Nguyễn Hữu Định giảng viên Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho biết, thổ là đất và chỉ những thứ liên quan tới đất. Phục là nằm xuống, nấp xuống, ở phía dưới. Linh để chỉ những thứ nhẹ nhàng, hiền lành, tốt đẹp, được ví với mùa xuân, mùa đẹp nhất và cũng là mùa khởi đầu cho một năm mới. Vì vậy cái tên “thổ phục linh” để chỉ một loại cây nằm bò trên mặt đất, thân cây mềm mại, vị thuốc sử dụng tốt được ví như mùa đẹp nhất trong năm đó là mùa xuân.

Đặc điểm của vị thuốc thổ phục linh

Thổ phục linh trong dân gian còn được gọi là: khúc khắc, dây chắt, củ kim cang… Tên khoa học: Smilax glabra Roxb, thuộc họ hành tỏi Liliaceae.

Thổ phục linh là loại cây thân leo, sống bò trên mặt đất, mọc hoang ở khắp các đồi núi của nhiều tỉnh thành trên đất nước ta như: Thái Nguyên, Phú Thọ, Quảng Ninh, Bình Thuận, Kon Tum, Nghệ An,… Thân cây hình trụ hơi dẹt, hoặc khối dài ngắn không đều, có các chồi mọc như mấu và nhiều cành nhỏ, không gai, có nhiều tua cuốn dài. Mặt ngoài thân màu vàng nâu hoặc nâu tro. Vỏ rễ có vân nứt không đều.

Lá mọc cách, hình bầu dục, đầu lá nhọn, có 3 gân chính hình cung từ đầu đến cuối phiến lá, lá chắc, cứng, mỏng, dài 5-13cm, rộng 3-7cm. Hoa mọc thành chùm ở lách lá, màu lục nhạt, hoa đơn tính cùng gốc. Quả mọng, hình cầu, đường kính 6-7mm, khi chín có màu đỏ tím, trong chứa 3 hạt.

Thổ phục linh thu hái quanh năm, nhưng tốt nhất là vào tháng 9-10 trong năm khi cây chuyển sang giai đoạn tích chữ chất dinh dưỡng, vì vậy thu hái vào thời điểm này lượng dược chất trong cây là cao nhất.

Bộ phận dùng chế biến thành thuốc của thổ phục linh là thân rễ. Sau khi đào lấy củ, gọt bỏ rễ con, rửa sạch sấy khô hoặc thái lát sấy khô, dùng dần.

Bên cạnh đó, trong thổ phục linh có chứa các thành phần như: saponin, tanin, chất nhựa, tinh bột… Trong y học cổ truyền, thổ phục linh vị ngọt, nhạt, tính bình, quy kinh can, thận.

Vị thuốc thổ phục linh trong các bài thuốc đông y
Vị thuốc thổ phục linh trong các bài thuốc đông y

Công dụng của thổ phục linh

Tư vấn chuyên môn tại Tin tức Y tế Việt Nam, giảng viên Y học cổ truyển – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho hay, hổ phục linh có nhiều công dụng: thanh nhiệt, giải độc, tiêu thũng, trừ phong thấp, bổ can thận. Cụ thể:

4 Trị:

  • Trị đau nhức xương khớp, tê buốt, co rút cơ.
  • Trị các chứng viêm da, dị ứng, vảy nến, eczema, lở loét, ung nhọt, dị ứng, rôm sẩy, giang mai.
  • Trị các loại giun, sán, và một số loại vi khuẩn.
  • Trị bệnh viêm thận cấp và mạn tính.

3 Bổ:

  • Bổ gân cốt.
  • Bổ dạ dày (kiện tỳ, vị).
  • Bồi bổ sức khỏe- nâng cao thể trạng.

2 Giải:

  • Giải độc gan, hạ men gan.
  • Giải độc chì, thủy ngân, kim loại nặng.

Ngày dùng 10-20g dưới dạng thuốc sắc, dạng cao hoặc hoàn tán. Bên cạnh đó bạn có thể kết hợp với các vị thuốc khác để nâng cao khả năng điều trị bệnh.

Cây thổ phục linh là loại thảo dược quý có tác dụng trị nhiều loại bệnh khác nhau. Hiện nay thổ phục linh đã được bào chế thành thuốc để thuận lợi cho việc chữa bệnh. Tuy nhiên không vì thế mà tùy tiện sử dụng, nhất là các đối tượng đang bị bệnh hen, viêm phế quản và phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú. Tham khảo ý kiến của bác sĩ chính là việc bạn nên làm để bảo vệ sức khỏe và nâng cao giá trị của cây thuốc thổ phục linh.

Nguồn: yduocdienbien.info